Το Ρωμαίικο > Κοινοτισμός > Τοπική παραγωγή για τοπική κατανάλωση /Γεωργίου Α. Δαουτόπουλου*

Τοπική παραγωγή για τοπική κατανάλωση /Γεωργίου Α. Δαουτόπουλου*

  1. Γε­νι­κά

Στὰ τέ­λη τῆς δε­κα­ε­τί­ας τοῦ 1960, ἀ­σχο­λή­θη­κα ἐ­ρευ­νη­τι­κὰ μὲ τὸν προσ­δι­ο­ρι­σμὸ τοῦ βαθ­μοῦ αὐ­τάρ­κειας τῶν γε­ωρ­γι­κῶν νοι­κο­κυ­ρι­ῶν σὲ ἕ­να χω­ριό. Τὴν ἐ­πο­χὴ ἐ­κεί­νη κυ­ρι­αρ­χοῦ­σε τὸ μή­νυ­μα τῆς ἐ­ξει­δί­κευ­σης τῆς πα­ρα­γω­γῆς ποὺ πα­ρό­τρυ­νε τοὺς γε­ωρ­γοὺς νὰ ἐγ­κα­τα­λεί­ψουν τὸ πο­λυ­καλ­λι­ερ­γη­τι­κὸ σύ­στη­μα καὶ νὰ ἐ­πι­κεν­τρώ­σουν τὴ γε­ωρ­γι­κή τους πα­ρα­γω­γὴ σὲ μί­α ἢ δύ­ο καλ­λι­έρ­γει­ες τὰ προ­ϊ­όν­τα τῶν ὁ­ποί­ων θὰ δι­έ­θε­ταν στὴν ἀ­γο­ρὰ καὶ μὲ τὰ χρή­μα­τα ποὺ θὰ εἰ­σέ­πρατ­ταν, θὰ κά­λυ­πταν ὅ­λες τὶς ἄλ­λες ἀ­νάγ­κες τους.

Ἡ μέ­τρη­ση τοῦ βαθ­μοῦ αὐ­τάρ­κειας, τὴν ἐ­πο­χὴ ἐ­κεί­νη, χρη­σι­μο­ποι­οῦν­ταν ὡς δεί­κτης ἐκ­συγ­χρο­νι­σμοῦ, ἐκ­χρη­μα­τι­σμοῦ καὶ ἐμ­πο­ρευ­μα­το­ποί­η­σης τῆς γε­ωρ­γι­κῆς πα­ρα­γω­γῆς. Γε­ωρ­γι­κὲς ἐκ­με­ταλ­λεύ­σεις μὲ ὑ­ψη­λὸ βαθ­μὸ αὐ­τάρ­κειας, θε­ω­ροῦν­ταν πα­ρα­δο­σια­κές, συν­τη­ρη­τι­κὲς ἢ ἀ­κό­μη καὶ «κα­θυ­στε­ρη­μέ­νες» ἀ­φοῦ δὲν εἶ­χαν προ­σαρ­μο­στεῖ στὶς ἀ­παι­τή­σεις τῶν και­ρῶν.

Στὶς ἑ­πό­με­νες δε­κα­ε­τί­ες, ὁ­λο­κλη­ρώ­θη­κε ἡ ἐμ­πο­ρευ­μα­το­ποί­η­ση μὲ γρή­γο­ρους ρυθ­μούς. Οἱ ἀ­γρό­τες προσ­δέ­θη­καν στὸ ἅρ­μα μί­ας ἀ­ναρ­χού­με­νης ἀ­γο­ρᾶς. Ὡς ἀ­πο­τέ­λε­σμα, εἴ­χα­με μί­α σο­βα­ρὴ με­τα­φο­ρὰ ἀ­γρο­τι­κοῦ εἰ­σο­δή­μα­τος στὶς ἀ­στι­κὲς πε­ρι­ο­χές, χά­ρις στὸ μη­χα­νι­σμὸ τῶν τι­μῶν. Ἀ­θή­να καὶ Θεσ­σα­λο­νί­κη, σύμ­φω­να μὲ ξέ­νους ἀ­γρο­το­κοι­νω­νι­ο­λό­γους, χτί­στη­καν μὲ εἰ­σο­δή­μα­τα ποὺ με­τα­φέρ­θη­καν ἀ­πὸ τὴν ὕ­παι­θρο. Ἀ­κό­μη καὶ σή­με­ρα τὸ ἴ­διο σύ­στη­μα ἐ­πι­βι­ώ­νει καὶ συ­νε­χί­ζει τὴν ἀ­πο­στο­λή του. Τὴ συρ­ρί­κνω­ση τοῦ εἰ­σο­δή­μα­τος τῶν ἀ­γρο­τι­κῶν πε­ρι­ο­χῶν πρὸς ὄ­φε­λος τῶν ἀ­στι­κῶν.

Οἱ κά­τοι­κοι τῆς ὑ­παί­θρου δὲν κα­τά­φε­ραν στὶς δε­κα­ε­τί­ες ποὺ πέ­ρα­σαν νὰ δι­α­μορ­φώ­σουν συν­θῆ­κες ποὺ θὰ τοὺς ἐ­πέ­τρε­παν του­λά­χι­στον νὰ συν­δι­α­μορ­φώ­νουν τὶς τι­μὲς τῶν ἀ­γρο­τι­κῶν προ­ϊ­όν­των. Εἶ­ναι ἀ­πο­δέ­κτες τι­μῶν καὶ ὄ­χι δι­α­μορ­φω­τές. Μι­κροὶ σὲ μέ­γε­θος καὶ ἀ­συν­τό­νι­στοι, δὲν ἔ­χουν κα­μμιὰ δι­α­πραγ­μα­τευ­τι­κὴ ἰ­σχὺ ἀ­πέ­ναν­τι στοὺς λί­γους ἐμ­πό­ρους ποὺ προ­συ­νε­ννο­οῦν­ται.

Οἱ Ἀγρο­τι­κοὶ Συ­νε­ται­ρι­σμοὶ ποὺ θε­ω­ρή­θη­καν ὡς ὁ μη­χα­νι­σμὸς προ­στα­σί­ας τῶν μι­κρῶν πα­ρα­γω­γῶν, ἀ­πο­δεί­χθη­καν ἀ­να­πο­τε­λε­σμα­τι­κοὶ καὶ σή­με­ρα κα­ταρ­ρέ­ουν κά­τω ἀ­πὸ τὰ χρέ­η τους ὡς ἀ­πο­τέ­λε­σμα κυ­ρί­ως κα­κῆς δι­α­χεί­ρι­σης. Τὸ τρα­γι­κὸ εἶ­ναι πὼς τώ­ρα ποὺ χρει­ά­ζον­ται γιὰ νὰ προ­στα­τεύ­σουν τοὺς πα­ρα­γω­γούς, ἀ­πο­δει­κνύ­ον­ται ἀ­δύ­να­μοι νὰ τὸ πρά­ξουν.

  1. Το νέ­ο πρό­ταγ­μα

Στὴ ση­με­ρι­νὴ πε­ρί­ο­δο ὅ­που ὁ ἀν­τα­γω­νι­σμὸς ἔ­χει ἐ­νι­σχυ­θεῖ καὶ δε­κά­δες τρό­φι­μα φθά­νουν στὶς ἐ­σχα­τι­ὲς τοῦ Ἑλ­λα­δι­κοῦ χώ­ρου μὲ τι­μὲς μι­κρό­τε­ρες τῶν ἐγ­χώ­ρι­ων, ἡ κρί­ση βα­θαί­νει καὶ ἁ­πλώ­νε­ται. Τὸ καλ­λι­ερ­γη­τι­κὸ ἔ­τος 2010-11, σὲ πολ­λὲς πε­ρι­ο­χὲς τῆς χώ­ρας, ἀ­γρο­τι­κὲς πα­ρα­γω­γὲς δὲν συγ­κο­μί­στη­καν για­τί οἱ προ­σφε­ρό­με­νες τι­μὲς κρί­νον­ταν ἀ­πὸ τοὺς πα­ρα­γω­γοὺς ὡς ἀ­σύμ­φο­ρες. Σὲ πολ­λὲς πε­ρι­πτώ­σεις, οἱ πα­ρα­γω­γοὶ στὴν πα­νω­λε­θρί­α τους[1], πα­ρέ­δω­σαν τὴν πα­ρα­γω­γὴ στοὺς ἐμ­πό­ρους «ἀ­νοι­χτά», ὅ­πως λέ­νε. Ἂν τὴν που­λή­σουν καὶ σὲ ὅ­ποι­α τι­μὴ καὶ εὐ­α­ρε­στη­θοῦν νὰ τοὺς δώ­σουν κά­ποι­α χρή­μα­τα, ἔ­χει κα­λῶς. Ἂν κα­τὰ και­ροὺς ἀ­κοῦ­τε ἀ­πὸ τοὺς πο­λι­τι­κοὺς νὰ λέ­νε ὅ­τι ἀ­νή­κου­με στὴν Εὐ­ρώ­πη ἢ στὴ Δύ­ση, εἴ­τε ὅ­τι εἴ­μα­στε Εὐ­ρω­παῖ­οι, τώ­ρα ξέ­ρε­τε. Εἴ­μα­στε τρι­το­κο­σμι­κοί. Σὲ καμ­μιὰ χώ­ρα τῆς Εὐ­ρώ­πης δὲν ὑ­πάρ­χει σύ­στη­μα ἐμ­πο­ρί­ας ἀ­γρο­τι­κῶν προ­ϊ­όν­των πα­ρό­μοι­ο μὲ τὸ Ἑλ­λη­νι­κό. Μό­νον στὴν «κα­θ᾿ ἡ­μᾶς Ἀ­να­το­λή».

Τὸ ἐ­ρώ­τη­μα πού προ­κύ­πτει λοι­πὸν εἶ­ναι, τί κά­νου­με ἐ­μεῖς; Τὸ πιὸ πι­θα­νὸ εἶ­ναι νὰ πα­ρα­μέ­νου­με ἀ­πα­θεῖς ἢ ἐν­δε­χό­με­να στὶς συ­ζη­τή­σεις στὶς τα­βέρ­νες ἢ στὸ κα­φε­νεῖ­ο νὰ ἐκ­στο­μί­ζου­με βα­ρι­ὲς κου­βέν­τες μὲ τὶς ἀ­νά­λο­γες χει­ρο­νο­μί­ες γιὰ τοὺς ἑ­κά­στο­τε δι­α­χει­ρι­στὲς τῆς ἐ­ξου­σί­ας. Ἄλ­λοι νὰ κα­τε­βαί­νουν στὰ μπλό­κα φω­νά­ζον­τας συν­θή­μα­τα τοῦ τύ­που: «Τι­μὲς Ἀ­θη­νῶν καὶ ὄ­χι Βρυ­ξε­λλῶν» ἢ «Ὅ­λα τὰ κι­λά, ὅ­λα τὰ λε­φτά». Τὰ συν­θή­μα­τα αὐ­τὰ ἀ­κού­γον­ται εὐ­χά­ρι­στα στὰ αὐ­τιά μας, ἀλ­λὰ δὲν λύ­νουν τὰ προ­βλή­μα­τα. Μᾶλ­λον μᾶς ἀ­πο­μα­κρύ­νουν ἀ­πὸ τὴ λύ­ση.

Ἂν ἀ­πε­ναν­τί­ας, στρα­φοῦ­με πρὸς τὸν γεί­το­νά μας καὶ ἀ­να­ρω­τη­θοῦ­με, τί μπο­ροῦ­με νὰ κά­νου­με ἐ­μεῖς οἱ ἴ­διοι γιὰ τὴν ἀν­τι­με­τώ­πι­ση τοῦ προ­βλή­μα­τος, ἡ λύ­ση ἔ­χει ἀρ­χί­σει νὰ δι­α­γρά­φε­ται. Μό­νον ὅ­ταν ἡ το­πι­κὴ κοι­νω­νί­α προ­βλη­μα­τι­στεῖ καὶ ἀ­να­ζη­τή­σει τὶς δι­κές της δρά­σεις γιὰ αὐ­το­προ­στα­σί­α, τό­τε μό­νον θὰ ἔ­χου­με τὴν ἀ­παρ­χὴ τῆς ἐ­πί­λυ­σης τῶν προ­βλη­μά­των.

Ἡ το­πι­κὴ κοι­νω­νί­α μπο­ρεῖ νὰ κά­νει πολ­λά. Τό­σα πολ­λὰ ποὺ δὲν τὰ φαν­τα­ζό­μα­στε. Συ­χνὰ ξε­χνᾶ­με ὅ­τι μι­κρὲς δρά­σεις, ἂν ἀ­θροι­στοῦν, φτιά­χνουν κο­λοσ­σιαῖ­α με­γέ­θη ποὺ οὐ­δεὶς δι­α­νο­εῖ­ται νὰ πε­ρι­φρο­νή­σει.

Τὸ 2005, στὰ μέ­σα τοῦ χει­μῶνα, οἱ πα­τα­το­πα­ρα­γω­γοὶ ἀ­πὸ τὸν Ἀρ­χάγ­γε­λο Πέλ­λας δή­λω­ναν μὲ ἀ­πελ­πι­σί­α πὼς μέ­σα σὲ 4 μῆ­νες κα­τά­φε­ραν νὰ δι­α­θέ­σουν μό­νο τὸ 20% τῆς πα­ρα­γω­γῆς τους γιὰ νὰ προ­σθέ­σουν, μὲ ἔκ­δη­λη ἀ­γω­νί­α, πὼς εἶ­ναι ἀ­δύ­να­το νὰ δι­α­θέ­σουν τὸ ὑ­πό­λοι­πο 80% μέ­σα στοὺς ἑ­πό­με­νους 4 μῆ­νες ζω­ῆς τοῦ προ­ϊ­όν­τος στὶς ἀ­πο­θῆ­κες. Δὲν ἔ­βλε­παν καμ­μιὰ λύ­ση πα­ρὰ μό­νον τὴν πα­ρέμ­βα­ση τοῦ κρά­τους ποὺ ἦ­ταν πο­λὺ μα­κριὰ καὶ πο­λυ­ά­σχο­λο γιὰ νὰ τοὺς ἀ­κού­σει.

Ἂν εἴ­χα­με ὅ­μως μί­α κοι­νω­νί­α μὲ αὐ­ξη­μέ­νο τὸ αἴ­σθη­μα τῆς ἀλ­λη­λεγ­γύ­ης, ἡ λύ­ση μπο­ροῦ­σε νὰ ἔρ­θει σὲ λί­γες ἡ­μέ­ρες καὶ χω­ρὶς καμ­μιὰ ἀ­πο­λύ­τως κρα­τι­κὴ συμ­πα­ρά­στα­ση. Μέ­σα ἀ­πὸ τὶς Ἑ­νώ­σεις Γε­ωρ­γι­κῶν Συ­νε­ται­ρι­σμῶν τοῦ Νο­μοῦ κα­θο­ρί­ζε­ται μί­α τι­μὴ πώ­λη­σης ποὺ συμ­φέ­ρει πα­ρα­γω­γοὺς καὶ κα­τα­να­λω­τές. Στὴ συ­νέ­χεια ἐ­νη­με­ρώ­νον­ται οἱ Ἀγρο­τι­κοὶ Συ­νε­ται­ρι­σμοὶ ποὺ μὲ ἀ­να­κοί­νω­ση ἀ­πὸ τὰ με­γά­φω­να τῶν χω­ρι­ῶν κα­λοῦν τὰ μέ­λη τους νὰ δη­λώ­σουν τὰ κι­λὰ τῆς πα­τά­τας ποὺ χρει­ά­ζον­ται. Οἱ κα­τα­στά­σεις ποὺ συν­τάσ­σον­ται μὲ φὰξ συγ­κεν­τρώ­νον­ται σὲ λί­γες ἡ­μέ­ρες στὶς Ἑ­νώ­σεις καὶ ἀ­πὸ ἐ­κεῖ φθά­νουν στὸν Συ­νε­ται­ρι­σμὸ πα­τα­το­πα­ρα­γω­γῶν τοῦ Ἀρ­χάγ­γε­λου.

Τὴν ἄλ­λη ἡ­μέ­ρα φορ­τη­γὰ μὲ συ­σκευ­α­σμέ­νες πα­τά­τες σὲ δί­κτυ­α πα­ρα­δί­δουν τὶς πο­σό­τη­τες ποὺ ζη­τή­θη­καν στοὺς Συ­νε­ται­ρι­σμοὺς τῶν χω­ρι­ῶν. Σὲ λί­γες ἡ­μέ­ρες τὸ πρό­βλη­μα λύ­θη­κε καὶ ὠ­φε­λή­θη­καν ὄ­χι μό­νον οἱ πα­ρα­γω­γοὶ τοῦ Ἀρ­χάγ­γε­λου, ἀλ­λὰ καὶ ἡ το­πι­κὴ οἰ­κο­νο­μί­α ποὺ κα­τα­νά­λω­σε μί­α πα­ρα­γω­γὴ τοῦ τό­που της ἀ­ξι­ο­ποι­ών­τας καὶ ἐ­πι­βρα­βεύ­ον­τας τοὺς μό­χθους τῶν συμ­πα­τρι­ω­τῶν τους ποὺ μὲ τὴ σει­ρά τους θὰ το­νώ­σουν τὴν το­πι­κὴ οἰ­κο­νο­μί­α. Μὴ ξε­χνᾶ­με αὐ­τὸ ποὺ με­ρι­κὲς χι­λιά­δες χρό­νια πρὶν τό­νι­σαν οἱ πρό­γο­νοί μας καὶ ἰ­σχύ­ει ἀ­πό­λυ­τα καὶ σή­με­ρα: «Εὖ γὰρ φε­ρο­μέ­νης τῆς γε­ωρ­γί­ας, ἅπα­σαι αἱ ἄλ­λαι τέ­χναι εὖ φέ­ρον­ται».

Τέ­τοι­ες λύ­σεις θέ­λου­με στὴ ση­με­ρι­νὴ ἐ­πο­χὴ ποὺ δὲ μπο­ροῦ­με νὰ ἀ­πα­γο­ρεύ­σου­με τὴν εἰ­σα­γω­γὴ ξέ­νων προ­ϊ­όν­των. Το­πι­κὴ πα­ρα­γω­γὴ γιὰ το­πι­κὴ κα­τα­νά­λω­ση. Οἱ πα­τά­τες ποὺ ἔ­χει ἀ­νάγ­κη ὁ Νο­μὸς Πέλ­λας πρέ­πει νὰ κα­λύ­πτον­ται ἀ­πὸ πα­ρα­γω­γὴ ποὺ γί­νε­ται στὰ ὅ­ριά του. Οὔ­τε στὸ Νευ­ρο­κό­πι τῆς Δρά­μας ἢ στὸν Πο­λύ­μυλο τῆς Κο­ζά­νης ἢ στὴ Βρον­τοῦ τῶν Σερ­ρῶν. Πο­λὺ δὲ πε­ρισ­σό­τε­ρο, οὔ­τε στὴν Αἴ­γυ­πτο ἢ στὴν Τουρ­κί­α, οὔ­τε ἀ­κό­μη καὶ στὴν Κύ­προ. Ἐ­ξυ­πα­κού­ε­ται βέ­βαι­α ὅ­τι αὐ­τὲς οἱ ὁ­μά­δες δὲν θὰ ἀ­πο­τε­λέ­σουν τὴν Κερ­κό­πορ­τα γιὰ τὴν εἴ­σο­δο ξέ­νων ὁ­μο­ει­δῶν προ­ϊ­όν­των ποὺ μὲ λί­γο πα­σπα­λι­σμέ­νο χῶ­μα θὰ βα­πτί­ζον­ται Ἑλ­λη­νι­κές. Για­τί καὶ αὐ­τὸ πα­ρα­τη­ρή­θη­κε καὶ πρέ­πει νὰ πα­τα­χθεῖ πα­ρα­δειγ­μα­τι­κά.

Τὴν το­πι­κὴ κα­τα­νά­λω­ση μπο­ρεῖ νὰ ἐ­νι­σχύ­σει ἕ­νας πα­ρα­δο­σια­κὸς θε­σμός. Τὸ ἑ­βδο­μα­δια­ῖο πα­ζά­ρι. Πρέ­πει ὅ­μως νὰ ἀ­παλ­λα­γεῖ ἀ­πὸ τὰ ξε­νό­φερ­τα στοι­χεῖ­α καὶ τὶς στρε­βλώ­σεις ποὺ ἔ­χει. Στὸ πα­ζά­ρι πρέ­πει νὰ προ­σέρ­χον­ται ἀ­πο­κλει­στι­κὰ ντό­πιοι πα­ρα­γω­γοί γιὰ νὰ που­λή­σουν το­πι­κὰ προ­ϊ­όν­τα κά­νον­τας πρά­ξη τὸ σύν­θη­μα «το­πι­κὴ πα­ρα­γω­γὴ γιὰ το­πι­κὴ κα­τα­νά­λω­ση». Οἱ ἔμ­πο­ροι μι­κρο­πω­λη­τὲς καὶ τὰ ξέ­να προ­ϊ­όν­τα δὲν ἔ­χουν θέ­ση. Ὑ­πάρ­χουν τὰ ἐμ­πο­ρι­κὰ κα­τα­στή­μα­τα γιὰ νὰ τὰ δι­α­θέ­σουν καὶ δι­καί­ως πα­ρα­πο­νοῦν­ται οἱ κα­τα­στη­μα­τάρ­χες γιὰ ἀ­θέ­μι­το ἀν­τα­γω­νι­σμὸ (πώ­λη­ση χω­ρὶς πα­ρα­στα­τι­κὰ καὶ χω­ρὶς τὶς ἐ­πι­βα­ρύν­σεις ποὺ ἔ­χουν τὰ κα­τα­στή­μα­τα). Οἱ Το­πι­κὲς Αὐ­το­δι­οι­κή­σεις ποὺ ἔ­χουν τὴν εὐ­θύ­νη λει­τουρ­γί­ας τῶν το­πι­κῶν ἀ­γο­ρῶν μπο­ροῦν θαυ­μά­σια νὰ πα­ρέμ­βουν μέ­σῳ τῆς δι­α­δι­κα­σί­ας χο­ρή­γη­σης ἀ­δει­ῶν δι­ευ­κο­λύ­νον­τας τοὺς πα­ρα­γω­γοὺς το­πι­κῶν προ­ϊ­όν­των σὲ βά­ρος τῶν δι­α­κι­νη­τῶν ξέ­νων εἰ­σα­γό­με­νων. Εἶ­ναι ἀ­πα­ρά­δε­κτο νὰ δι­α­κι­νοῦν­ται, γιὰ πα­ρά­δειγ­μα, μπα­νά­νες στὶς λα­ϊ­κὲς ἀ­γο­ρές. Αὐ­τὲς τὶς ἔ­χουν ὀ­πω­ρο­πω­λεῖ­α καὶ ὑ­πὲρ-κα­τα­στή­μα­τα καὶ ἀ­πὸ ἐ­κεῖ μπο­ρεῖ κά­ποι­ος νὰ τὶς προ­μη­θευ­τεῖ.

Ὅ­σα πε­ρισ­σό­τε­ρα προ­ϊ­όν­τα πα­ρά­γον­ται καὶ κα­τα­να­λώ­νον­ται σὲ μί­α ἀ­κτί­να 100 χι­λι­ο­μέ­τρων ἀ­πὸ τὸν τό­πο τῆς πα­ρα­γω­γῆς, τό­σο τὸ κα­λύ­τε­ρο γιὰ τὴν το­πι­κὴ καὶ κατ᾿ ἐ­πέ­κτα­ση γιὰ τὴν ἐ­θνι­κὴ οἰ­κο­νο­μί­α. Αὐ­τὸ εἶ­ναι ἐ­πί­σης κα­λύ­τε­ρο γιὰ τὴν ἀ­ει­φο­ρί­α καὶ γιὰ τὸ παγ­κό­σμιο πε­ρι­βάλ­λον. Λι­γό­τε­ρες με­τα­φο­ρὲς καὶ λι­γό­τε­ρη κα­τα­νά­λω­ση μὴ ἀ­να­νε­ώ­σι­μων ὀ­ρυ­κτῶν καυ­σί­μων. Αὐ­τὴ εἶ­ναι μί­α με­γά­λη ἀν­τί­φα­ση τῶν Δι­ε­θνῶν Ὀρ­γα­νι­σμῶν. Ἀ­πὸ τὴ μί­α δι­α­λα­λοῦν τὴν ἀ­νάγ­κη νὰ με­τα­σχη­μα­τί­σου­με τὴ γε­ωρ­γί­α καὶ τὴ δι­α­βί­ω­σή μας σὲ ἀ­ει­φο­ρι­κὴ καὶ ἀ­πὸ τὴν ἄλ­λη εὐ­νο­οῦν πο­λι­τι­κὲς με­τα­φο­ρῶν ἀ­γρο­τι­κῶν προ­ϊ­όν­των ἀ­πὸ με­γά­λες ἀ­πο­στά­σεις. Αὐ­τὴ ἡ ἀν­τί­φα­ση πρέ­πει σύν­το­μα νὰ ἐ­κλεί­ψει δε­δο­μέ­νου ὅ­τι δὲν πρό­κει­ται νὰ εὐ­η­με­ρή­σουν οἱ ἀ­γρο­τι­κὲς πε­ρι­ο­χὲς τῶν ἀ­να­πτυσ­σό­με­νων χω­ρῶν ἀ­πὸ τὴν ἐ­ξα­γω­γὴ φθη­νῶν ἀ­γρο­τι­κῶν προ­ϊ­όν­των. Συ­χνὰ ἐ­νι­σχύ­ον­ται οἱ μο­νο­καλ­λι­έρ­γει­ες καὶ ἡ πα­ρα­γω­γὴ προ­ϊ­όν­των μὴ βα­σι­κῶν (π.χ. φροῦ­τα) ποὺ κα­τευ­θύ­νον­ται στὶς ἀ­νε­πτυγ­μέ­νες χῶ­ρες γιὰ τὶς ὁ­ποῖ­ες καὶ πα­ρά­γον­ται. Δὲν εἶ­ναι πλε­ο­νά­σμα­τα μί­ας ντό­πιας πα­ρα­γω­γῆς, ἀλ­λὰ μί­α σκο­πού­με­νη καὶ στο­χευ­ό­με­νη πα­ρα­γω­γὴ συγ­κε­κρι­μέ­νων μὴ βα­σι­κῶν ἀ­γρο­τι­κῶν προ­ϊ­όν­των δι­α­τρο­φῆς. Ἐ­πί­σης, ἕ­να με­γά­λο μέ­ρος τῆς χα­μη­λῆς τους τι­μῆς ὀ­φεί­λε­ται στὴ χρη­σι­μο­ποί­η­ση παι­δι­κῆς ἐρ­γα­σί­ας, ἐρ­γα­σί­ας χω­ρὶς ἀ­σφα­λι­στι­κὴ κά­λυ­ψη ἢ μὲ αὐ­θαί­ρε­τα καὶ ἀ­νε­ξέ­λεγ­κτα ὡ­ρά­ρια.

Ἑ­πο­μέ­νως αὐ­τὸ ποὺ πρέ­πει νὰ προ­τά­ξου­με εἶ­ναι ἡ ἐ­πά­νο­δος στὴν αὐ­τάρ­κεια. Αὐ­τάρ­κεια σὲ ἐ­πί­πε­δο νοι­κο­κυ­ριοῦ, σὲ ἐ­πί­πε­δο χω­ριοῦ, σὲ ἐ­πί­πε­δο πε­ρι­ο­χῆς, Ἐ­παρ­χί­ας, Νο­μοῦ. Θὰ δι­α­βά­σα­τε τὶς δι­α­μαρ­τυ­ρί­ες τῶν πα­ρα­γω­γῶν σι­τα­ριοῦ γιὰ τὶς ἀ­θρό­ες εἰ­σα­γω­γὲς σι­τη­ρῶν ἀ­πὸ τὴν Οὐ­κρα­νί­α ποὺ ἔ­γι­ναν τὸ 2004, λί­γες ἑ­βδο­μά­δες πρὶν ἀ­πὸ τὴ συγ­κο­μι­δὴ τῆς νέ­ας σο­δειᾶς. Τὰ σι­τά­ρια πα­ρέ­μει­ναν στὶς ἀ­πο­θῆ­κες ἀ­πού­λη­τα καὶ μό­λις τὸ χει­μῶ­να ἄρ­χι­σε ἡ δι­ά­θε­ση κά­ποι­ων πο­σο­τή­των, κυ­ρί­ως γιὰ ζω­ο­τρο­φὲς.

Ἐ­δῶ ὑ­πάρ­χει μί­α ἄλ­λη με­γά­λη ἀν­τί­φα­ση καὶ ἕ­να με­γά­λο ἠ­θι­κὸ πρό­βλη­μα. Δι­α­μαρ­τύ­ρον­ται οἱ πα­ρα­γω­γοὶ, για­τί οἱ Ἕλ­λη­νες κα­τα­να­λω­τὲς δὲν τί­μη­σαν τὸ προ­ϊ­όν τους ὅ­ταν οἱ ἴ­διοι τὸ πε­ρι­φρο­νοῦν τό­σο βά­ναυ­σα. Ἐ­νῶ πα­ρά­γουν με­γά­λες πο­σό­τη­τες, δὲν πα­ρα­κρα­τοῦν γιὰ πα­ρά­δειγ­μα 500 κι­λὰ γιὰ νὰ τὰ κά­νουν ἀ­λεύ­ρι καὶ νὰ πα­ρα­σκευά­σουν τὸ ψω­μὶ τῆς οἰ­κο­γέ­νειάς τους. Καὶ ἂς ὑ­πάρ­χουν σή­με­ρα μι­κρὰ αὐ­τό­μα­τα ζυ­μω­τή­ρια, ἄ­φθο­να ξύ­λα καὶ χρό­νος γιὰ νὰ μο­σχο­βο­λή­σουν οἱ γει­το­νι­ὲς στὰ χω­ριὰ ἀ­πὸ τὰ εὐ­ω­δια­στὰ ψω­μιά. Ἂν λοι­πὸν ἐ­σὺ ὁ πα­ρα­γω­γὸς δὲν τι­μᾶς τὴν πα­ρα­γω­γή σου, θέ­λεις καὶ ἀ­παι­τεῖς νὰ τὴν τι­μή­σω ἐ­γὼ ὁ ξέ­νος καὶ ἁ­πλὸς κα­τα­να­λω­τής; Ἐ­πί­σης ἐ­μεῖς, ἂν καὶ εἴ­χα­με τὴν εὐ­αι­σθη­σί­α νὰ ὑ­πο­στη­ρί­ξου­με τὴν ντό­πια πα­ρα­γω­γὴ σι­τη­ρῶν, ἀ­δυ­να­τοῦ­με νὰ τὸ κά­νου­με, για­τί ὅ­ταν ἀ­γο­ρά­ζου­με τὸ ψω­μί, οὐ­δεὶς μᾶς πλη­ρο­φο­ρεῖ γιὰ τὴν προ­έ­λευ­ση τοῦ σί­του ποὺ χρη­σι­μο­ποι­ή­θη­κε.

Γιὰ τὴν ἐ­νί­σχυ­ση τῆς το­πι­κῆς πα­ρα­γω­γῆς, ποὺ ἂς μὴ νο­μι­στεῖ ὅ­τι εἶ­ναι μί­α πρό­τα­ση γιὰ βρα­δυ­πο­ροῦ­σες οἰ­κο­νο­μί­ες, πολ­λὲς το­πι­κὲς κοι­νω­νί­ες στὶς Η.Π.Α. καὶ τὸ Ἑ­νω­μέ­νο Βα­σί­λει­ο ἐκ­δί­δουν το­πι­κὸ νό­μι­σμα ποὺ κυ­κλο­φο­ρεῖ μό­νο στὰ ὅ­ριά τους καὶ χρη­σι­μο­ποι­εῖ­ται ἀ­πο­κλει­στι­κὰ γιὰ τὴν ἀ­γο­ρὰ το­πι­κῶν προ­ϊ­όν­των καὶ ὑ­πη­ρε­σι­ῶν. Τὸ κί­νη­μα αὐ­τὸ ἔ­χει φθά­σει καὶ στὴ χώ­ρα μας καὶ σὲ λί­γο θὰ κά­νει αἰ­σθη­τὴ τὴν πα­ρου­σί­α του. Στὶς ἴ­δι­ες χῶ­ρες, δι­α­μορ­φώ­νον­ται κι­νή­μα­τα πο­λι­τῶν ποὺ προ­τρέ­πουν τὴ χρή­ση τῶν το­πι­κῶν προ­ϊ­όν­των, οἱ λε­γό­με­νοι Locavores. Προ­τεί­νουν μά­λι­στα ὡς ὅ­ριο μί­α ἀ­πό­στα­ση 400 χι­λι­ο­μέ­τρων ἀ­πὸ τὸν τό­πο κα­τοι­κί­ας, ὅ­ση ἡ ἀ­πό­στα­ση ποὺ μπο­ρεῖ νὰ δι­α­νύ­σει ἕ­να αὐ­το­κί­νη­το μὲ ἕ­να γέ­μι­σμα τῆς δε­ξα­με­νῆς του. Στὴν Ἑλ­λη­νι­κὴ γλῶσ­σα θὰ τοὺς ἀ­πο­κα­λού­σα­με το­πο­φά­γους, αὐ­τοὺς ποὺ κα­τα­να­λώ­νουν μό­νο προ­ϊ­όν­τα ποὺ πα­ρά­γον­ται στὸν τό­πο τους. Ἐ­μεῖς προ­τεί­νου­με μί­α ἀ­κτί­να 100 χι­λι­ο­μέ­τρων ποὺ οὐ­σι­α­στι­κὰ κα­λύ­πτει τὴν ἔ­κτα­ση ἑ­νὸς Νο­μοῦ.

Τὴν ἀ­νάγ­κη γιὰ ἐ­παρ­κῆ πλη­ρο­φό­ρη­ση τοῦ κα­τα­να­λω­τῆ ἀν­τι­μά­χον­ται τὰ με­γά­λα οἰ­κο­νο­μι­κὰ συμ­φέ­ρον­τα τὰ ὁ­ποῖ­α ἐ­πι­στρα­τεύ­ουν τὴν οἰ­κο­νο­μι­κὴ ἰ­σχύ τους γιὰ νὰ ἐ­πη­ρε­ά­σουν πο­λι­τι­κὲς ἀ­πο­φά­σεις. Εἶ­ναι χα­ρα­κτη­ρι­στι­κὸ τὸ πα­ρά­δειγ­μα μὲ τὴν ὑ­πο­χρέ­ω­ση γιὰ τὴν ἀ­να­γρα­φὴ τῆς χώ­ρας προ­έ­λευ­σης καὶ τῶν συ­στα­τι­κῶν τοῦ γά­λα­κτος. Τὴν ἀ­πό­φα­ση χαι­ρέ­τη­σαν μὲ ἱ­κα­νο­ποί­η­ση οἱ ἐκ­πρό­σω­ποι τῶν Ἑλ­λή­νων γα­λα­κτο­πα­ρα­γω­γῶν. Ἡ ὑ­λο­ποί­η­ση ἔ­γι­νε πραγ­μα­τι­κό­τη­τα, δύ­ο χρό­νια ἀρ­γό­τε­ρα με­τὰ ἀ­πὸ τρεῖς ἀ­να­βο­λές!

Ἕ­νας ἄλ­λος τρό­πος σύν­δε­σης τῆς το­πι­κῆς πα­ρα­γω­γῆς μὲ τὴν το­πι­κὴ κα­τα­νά­λω­ση εἶ­ναι ἡ προ­σαρ­μο­γὴ τῆς πα­ρα­γω­γι­κῆς κα­τεύ­θυν­σης τῆς ἐκ­με­τάλ­λευ­σης στὶς ἀ­νάγ­κες κα­τα­νά­λω­σης ἑ­νὸς ἀ­ριθ­μοῦ το­πι­κῶν κα­τα­να­λω­τῶν. Ὁ πα­ρα­γω­γὸς (συ­νή­θως πα­ρα­γω­γὸς κη­πευ­τι­κῶν) συγ­κεν­τρώ­νει πα­ραγ­γε­λί­ες ἀ­πὸ ἕ­ναν ἀ­ριθ­μὸ πε­λα­τῶν καὶ στὴ συ­νέ­χεια πα­ρά­γει τὰ προ­ϊ­όν­τα ποὺ τοῦ ζή­τη­σαν καὶ τὰ ὁ­ποῖα τοὺς πα­ρα­δί­δει σὲ προ­συμ­φω­νη­μέ­νες τι­μὲς καὶ πο­σό­τη­τες. Ἕ­να τέ­τοι­ο σύ­στη­μα δι­α­σφα­λί­ζει τὸν πα­ρα­γω­γὸ για­τί ἔ­χει λύ­σει τὸ πρό­βλη­μα τῆς δι­ά­θε­σης τῆς πα­ρα­γω­γῆς του καὶ μά­λι­στα σὲ γνω­στὲς τι­μὲς (κα­λύ­τε­ρες τοῦ χον­δρεμ­πο­ρί­ου), τὸν κα­θι­στᾶ πε­ρισ­σό­τε­ρο ὑ­πεύ­θυ­νο στὴν πα­ρα­γω­γι­κὴ δι­α­δι­κα­σί­α καὶ πα­ράλ­λη­λα δι­α­σφα­λί­ζει καὶ τοὺς κα­τα­να­λω­τὲς για­τί δὲν προ­μη­θεύ­ον­ται ἀ­νώ­νυ­μα προ­ϊ­όν­τα ἀ­πὸ τὸ ἐμ­πό­ριο μὲ ἄ­γνω­στο πα­ρα­γω­γι­κὸ χει­ρι­σμό, ἀλ­λὰ ἐ­πώ­νυ­μα προ­ϊ­όν­τα ἀ­πὸ ἕ­ναν πα­ρα­γω­γὸ ποὺ γνω­ρί­ζουν καὶ μὲ τὸν ὁ­ποῖ­ο ἔ­χουν ἀ­να­πτύ­ξει ἀ­κό­μη καὶ φι­λι­κὲς σχέ­σεις. Πα­ρό­μοι­α συ­στή­μα­τα πα­ρα­γω­γῆς λει­τουρ­γοῦν στὶς ἀ­νε­πτυγ­μέ­νες χῶ­ρες μὲ τὴν ὀ­νο­μα­σί­α «Κοι­νο­τι­κὴ γε­ωρ­γί­α» σὲ μί­α προ­σπά­θεια νὰ δι­α­τη­ρή­σουν τὴν ἐ­να­σχό­λη­ση μὲ τὴ γε­ωρ­γί­α μέ­σα στὰ ὅ­ρια τῆς το­πι­κῆς κοι­νω­νί­ας.

Ἀ­ξί­ζει νὰ ἀ­να­φέ­ρου­με ἐ­δῶ τὸ ἄ­τυ­πο δί­κτυ­ο ἀ­γο­ρᾶς καὶ δι­α­νο­μῆς βι­ο­λο­γι­κῶν ἀ­γρο­τι­κῶν προ­ϊ­όν­των ποὺ λει­τουρ­γεῖ στὴν ἠ­λε­κτρο­νι­κὴ δι­εύ­θυν­ση omotrapezoi.blogspot.com.  Ξε­κί­νη­σε τὴ λει­τουρ­γί­α του τὸ 2009 καὶ ἔ­χει στὸ δί­κτυ­ο δι­α­νο­μῆς 60 νοι­κο­κυ­ριὰ. Τὰ μέ­λη τοῦ δι­κτύ­ου στὴν ἀρ­χὴ κά­θε ἑ­βδο­μά­δας μπαί­νουν στὴν ἱστο­σε­λί­δα καὶ ἐ­νη­με­ρώ­νον­ται γιὰ τὰ δι­α­θέ­σι­μα  προ­ϊ­όν­τα  καὶ  τὶς τι­μές τους  καὶ  στέλ­νουν  ἠ­λε­κτρο­νι­κὰ  τὴν  πα­ραγ­γελί­α τους. Κά­θε Πέμ­πτη τὰ τρό­φι­μα ποὺ ἔ­χουν πα­ραγ­γελ­θεῖ φθά­νουν σὲ τρί­α ση­μεῖ­α στὴν πό­λη  ἀ­πὸ ὅ­που τὰ πα­ρα­λαμ­βά­νουν τὰ μέ­λη τοῦ δι­κτύ­ου. Τὸ δί­κτυ­ο στο­χεύ­ει στὴν ἐ­πέ­κτα­σή του σὲ με­γα­λύ­τε­ρο ἀ­ριθ­μὸ με­λῶν. Ὅ­πως το­νί­ζει ὁ συν­το­νι­στὴς τοῦ δι­κτύ­ου Φ. Φω­τόπου­λος, «εἶ­χα κου­ρα­στεῖ νὰ πη­γαί­νω στὰ Σοῦ­περ μάρ­κετ καὶ νὰ μὴν ξέ­ρω τί τρώ­ω. Σή­με­ρα χαί­ρο­μαι καὶ γεύ­ο­μαι αὐ­τὸ ποὺ ἔ­χω στὸ πιᾶ­το μου». Τὸ δί­κτυ­ο λει­τουρ­γεῖ στὴ βά­ση τῆς ἀ­μοι­βαί­ας ἐμ­πι­στο­σύ­νης πα­ρα­γω­γῶν καὶ κα­τα­να­λω­τῶν.

Ἡ ἐ­ξει­δί­κευ­ση τῆς πα­ρα­γω­γῆς καὶ ὁ ἐκ­χρη­μα­τι­σμὸς τῆς ἀ­γρο­τι­κῆς οἰ­κο­νο­μί­ας ἔ­χει φθά­σει στὸ ση­μεῖ­ο νὰ σι­γή­σει ὁ ἀρ­γα­λει­ὸς τῆς οἰ­κο­γέ­νειας, νὰ ἐ­κτο­πι­στοῦν τὰ οἰ­κό­σι­τα γα­λα­κτο­πα­ρα­γω­γι­κὰ ζῶ­α, νὰ ἐ­κλεί­ψουν καὶ οἱ λι­γο­στὲς κό­τες, νὰ μεί­νουν χέρ­σοι οἱ λα­χα­νό­κη­ποι καὶ ὅ­λες οἱ ἀ­νάγ­κες νὰ κα­λύ­πτον­ται ἀ­πὸ πλα­νό­διους ἐμ­πό­ρους. Δὲν εἶ­ναι λο­γι­κὸ νὰ ζεῖς σὲ ἕ­να χω­ριὸ καὶ νὰ μὴν ἔ­χεις ἕ­ναν λα­χα­νό­κη­πο γιὰ νὰ κα­λύ­ψεις τὶς ἀ­νάγ­κες τῆς οἰ­κο­γέ­νειας καὶ μά­λι­στα σὲ ὑ­γι­ει­νὰ προ­ϊ­όν­τα ποὺ ὅ­λο καὶ σπα­νί­ζουν. Μὲ τὰ ση­με­ρι­νὰ μέ­σα (π.χ. κα­τα­ψύ­κτες) ἕ­να νοι­κο­κυ­ριὸ τῆς ὑ­παί­θρου μὲ λί­γη ἐρ­γα­σί­α μπο­ρεῖ νὰ κα­λύ­ψει τὸ σύ­νο­λο τῶν ἐ­τή­σι­ων ἀ­ναγ­κῶν του σὲ ὀ­πω­ρο­λα­χα­νι­κὰ ἐ­κλε­κτῆς ποι­ό­τη­τας.

Ἂν δὲν τὸ κά­να­με μέ­χρι τώ­ρα, για­τί ἡ οἰ­κο­νο­μι­κὴ εὐ­η­με­ρί­α ἐ­πέ­τρε­πε τὴν ἀ­γο­ρὰ τῶν προ­ϊ­όν­των αὐ­τῶν, ἡ ση­με­ρι­νὴ κρί­ση ἐ­πι­βάλ­λει ἄλ­λη συμ­πε­ρι­φο­ρά. Καὶ ἂς μὴ θε­ω­ρη­θεῖ ὅ­τι εἶ­ναι μι­ζέ­ρια καὶ ἔν­δει­ξη φτώ­χειας. Σὲ πολ­λὰ ἀ­στι­κὰ κέν­τρα τοῦ ἐ­ξω­τε­ρι­κοῦ, καὶ μά­λι­στα στὶς ἀ­νε­πτυγ­μέ­νες χῶ­ρες τῆς Δύ­σης, μὲ ἀ­φε­τη­ρί­α κυ­ρί­ως τὴ δε­κα­ε­τί­α τοῦ 1970, οἱ Δη­μο­τι­κὲς Ὑ­πη­ρε­σί­ες δη­μι­ούρ­γη­σαν Κοι­νο­τι­κοὺς Λα­χα­νό­κη­πους. Οἱ πρῶ­τοι Κοι­νο­τι­κοὶ κῆ­ποι κά­νουν τὴν ἐμ­φά­νι­σή τους στὴ Γερ­μα­νί­α μὲ πρω­τερ­γά­τη τὸν Daniel Schreber ποὺ ἦ­ταν ἐ­πι­κε­φα­λῆς τῆς Ὀρ­θο­πε­δι­κῆς Κλι­νι­κῆς τῆς Λει­ψί­ας. Ἡ πρώ­τη ἀ­νάγ­κη προ­έ­κυ­ψε γιὰ τὴ φυ­σι­κὴ ἄ­σκη­ση τῶν παι­δι­ῶν ποὺ δὲν εἶ­χαν πλέ­ον ἐ­λεύ­θε­ρους χώ­ρους ἄ­σκη­σης στὶς πό­λεις ποὺ κα­τα­λαμ­βά­νον­ταν ἀ­πὸ τὰ κτί­ρια. Αὐ­τοὺς τοὺς πρώ­τους κή­πους ποὺ τὰ παι­διὰ δὲν ἔ­δει­χναν καὶ ἰ­δι­αί­τε­ρο ἐν­δι­α­φέ­ρον νὰ τοὺς φρον­τί­σουν, ἀ­νέ­λα­βαν οἱ γο­νεῖς. Ἔ­τσι ὁ κῆ­πος ἔ­γι­νε οἰ­κο­γε­νεια­κός. Ἀρ­γό­τε­ρα ἄρ­χι­σε ἡ πε­ρί­φρα­ξή τους καὶ ἡ κα­τα­σκευ­ὴ πε­ρι­πτέ­ρου γιὰ προ­στα­σί­α ἀ­πὸ τὶς και­ρι­κὲς συν­θῆ­κες καὶ οἱ πρῶ­τοι κα­νο­νι­σμοὶ κά­νουν τὴν ἐμ­φά­νι­σή τους τὸ 1870 μὲ τὴν ἐγ­κα­τά­στα­ση τῶν πρώ­των 100 κή­πων.

Ἡ Κού­βα, στὸ ἀ­πο­κο­ρύ­φω­μα τοῦ ἐμ­πάρ­γκο καὶ τῆς οἰ­κο­νο­μι­κῆς κρί­σης, δη­μι­ούρ­γη­σε Κοι­νο­τι­κοὺς κή­πους στὰ ἀ­στι­κὰ κέν­τρα καὶ ἀ­πέ­κτη­σε μί­α ἀ­ξι­ό­λο­γη πα­ρα­γω­γὴ κη­πευ­τι­κῶν ποὺ κά­λυ­ψαν σὲ με­γά­λο βαθ­μὸ τὶς ἀ­νάγ­κες τοῦ ἀ­στι­κοῦ πλη­θυ­σμοῦ ποὺ δὲν εἶ­χε πρό­σβα­ση σὲ κα­τάλ­λη­λη γε­ωρ­γι­κὴ γῆ.

Ὁ Δῆ­μος προ­ε­τοι­μά­ζει τὸ ἔ­δα­φος σὲ μί­α ἔ­κτα­ση μὲ εὔ­κο­λη πρό­σβα­ση καὶ οἱ πο­λί­τες νοι­κιά­ζουν 50-100 τε­τρα­γω­νι­κὰ μέ­τρα στὰ ὁ­ποῖ­α φυ­τεύ­ουν τὰ λα­χα­νι­κὰ τῆς ἐ­πι­θυ­μί­ας τους τὰ ὁ­ποῖα πε­ρι­ποι­οῦν­ται καὶ συγ­κο­μί­ζουν. Συ­χνὰ ὁ Δῆ­μος πα­ρέ­χει τὴν ἀ­ναγ­καί­α τε­χνο­γνω­σί­α μὲ εἰ­δι­κὰ σε­μι­νά­ρια σὲ ὅ­σους ἀ­να­λαμ­βά­νουν, γιὰ πρώ­τη φο­ρά, νὰ καλ­λι­ερ­γή­σουν λα­χα­νι­κά. Ἐ­πί­σης, ὁ Δῆ­μος κα­ταρ­τί­ζει κα­νο­νι­σμὸ ὁ ὁ­ποῖ­ος εἶ­ναι ὑ­πο­χρε­ω­τι­κὸς γιὰ τοὺς συμ­με­τέ­χον­τες. Σὲ πολ­λὲς πό­λεις τῆς Δύ­σης ὑ­πάρ­χει λί­στα ἀ­να­μο­νῆς καὶ οἱ Δη­μο­τι­κὲς Ἀρ­χὲς ἐ­πε­κτεί­νουν κά­θε χρό­νο τὴν ἔ­κτα­ση τῶν Δη­μο­τι­κῶν Κή­πων γιὰ νὰ ἀν­τα­πο­κρι­θοῦν στὴν αὐ­ξη­μέ­νη ζή­τη­ση. Τὸ δι­α­δί­κτυ­ο εἶ­ναι γε­μᾶ­το μὲ πλη­ρο­φο­ρί­ες γιὰ Δη­μο­τι­κοὺς Κή­πους καὶ πα­ρέ­χουν πλη­ρο­φο­ρί­ες γιὰ τὸ πρό­γραμ­μα καὶ τὴν καλ­λι­έρ­γεια λα­χα­νι­κῶν. Στὶς Η.Π.Α. ὑ­πάρ­χει ἡ Ἀ­με­ρι­κα­νι­κὴ Ἕ­νω­ση Κοι­νο­τι­κῶν Κή­πων μὲ τὴν ἱστο­σε­λί­δα: http://aggie-horticulture.tamu.edu/kinder/acga.html.

Κά­τι τέ­τοι­ο μπο­ρεῖ νὰ γί­νει καὶ στὶς με­γά­λες πό­λεις τῆς χώ­ρας μας καὶ νὰ δώ­σει τὴ δυ­να­τό­τη­τα σὲ ἄ­το­μα ποὺ δὲν ἔ­χουν τὴν κα­τάλ­λη­λη ἔ­κτα­ση, νὰ καλ­λι­ερ­γή­σουν τὰ δι­κά τους λα­χα­νι­κά. Ἤ­δη ἔ­χουν ἀ­να­λη­φθεῖ ἀ­νά­λο­γες πρω­το­βου­λί­ες. Νὰ ἀ­να­φέ­ρου­με ἐν­δει­κτι­κὰ τὸν Δῆ­μο Θέρ­μης, τὸν Δῆ­μο Ἔ­δεσ­σας καὶ Ἀ­λε­ξαν­δρού­πο­λης. Μί­α τέ­τοι­α δρά­ση δὲν εἶ­ναι ἔν­δει­ξη φτώ­χειας. Τὸ νὰ πα­ρά­γει κα­νεὶς τὰ δι­κά του λα­χα­νι­κὰ χω­ρὶς χη­μι­κά, εἶ­ναι ὅ,τι κα­λύ­τε­ρο μπο­ρεῖ νὰ προ­σφέ­ρει στὸν ἴ­διο καὶ τὴν οἰ­κο­γέ­νειά του. Σω­μα­τι­κὴ ἄ­σκη­ση, δη­μι­ουρ­γι­κὴ ἀ­πα­σχό­λη­ση καὶ ὑ­γι­ει­νὴ δι­α­τρο­φὴ εἶ­ναι οἱ λό­γοι ποὺ ἔ­χουν ὁ­δη­γή­σει πολ­λὰ ἄ­το­μα σὲ πολ­λὲς χῶ­ρες, καὶ μά­λι­στα στὶς πιὸ ἀ­νε­πτυγ­μέ­νες, στὴν ἀ­θρό­α συμ­με­το­χή τους σὲ αὐ­τὰ τὰ προ­γράμ­μα­τα.

Ἕ­να ἄλ­λο πο­λὺ ἀ­ξι­ό­λο­γο ἐ­πι­χεί­ρη­μα ὑ­πὲρ τῶν το­πι­κῶν προ­ϊ­όν­των εἶ­ναι τὰ ἀ­πο­τε­λέ­σμα­τα ἔ­ρευ­νας τοῦ πε­ρι­ο­δι­κοῦ National Geographic στὴ Σαρ­δη­νί­α καὶ τὴν Ἰ­α­πω­νί­α ποὺ συν­δέ­ουν τὴν κα­τα­νά­λω­ση το­πι­κῶν προ­ϊ­όν­των μὲ τὴν μα­κρο­ζω­ΐα καὶ μά­λι­στα σὲ οἰ­κια­κοὺς λα­χα­νό­κη­πους ποὺ καλ­λι­ερ­γοῦν­ται ἀ­πὸ τοὺς ἴ­διους τούς ὑ­πε­ρή­λι­κες.

Ἡ καλ­λι­έρ­γεια τῶν οἰ­κια­κῶν λα­χα­νό­κη­πων μὲ τρό­πο βι­ο­λο­γι­κὸ πρέ­πει νὰ συ­νο­δεύ­ε­ται καὶ ἀ­πὸ τὴ χρή­ση πα­ρα­δο­σια­κῶν ποι­κι­λι­ῶν ποὺ εἶ­ναι πιὸ ἀν­θε­κτι­κὲς στὶς ἀ­σθέ­νει­ες καὶ ἔ­χουν κα­λύ­τε­ρα γευ­στι­κὰ χα­ρα­κτη­ρι­στι­κά. Πολ­λὲς ἀ­πὸ αὐ­τὲς τὶς πα­ρα­δο­σια­κὲς ποι­κι­λί­ες ἔ­χουν χα­θεῖ στὶς ἡ­μέ­ρες μας ἢ καλ­λι­ερ­γοῦν­ται ἀ­πὸ ἄ­γνω­στους με­μο­νω­μέ­νους πα­ρα­γω­γοὺς σὲ δι­ά­φο­ρες γω­νι­ὲς τῆς χώ­ρας μας.

  1. Ἐ­πί­λο­γος – Συμ­πε­ρά­σμα­τα

Ἀ­πὸ τὰ πα­ρα­πά­νω γί­νε­ται σα­φὲς ὅ­τι οἱ το­πι­κὲς κοι­νω­νί­ες δι­α­θέ­τουν πο­λὺ με­γά­λες  δυ­να­τό­τη­τες  γιὰ  νὰ  κα­λυ­τε­ρέ­ψουν  τὴν  οἰ­κο­νο­μι­κὴ  καὶ   κοι­νω­νι­κή

τους θέ­ση. Ἂν δὲν τὸ κά­νουν μέ­χρι σή­με­ρα εἶ­ναι για­τί ἔ­χουν πα­ραι­τη­θεῖ ἢ νοι­ώ­θουν πο­λὺ μι­κρὲς τὶς δυ­νά­μεις τους. Ὅ­πως ὅ­μως ὅ­λοι γνω­ρί­ζου­με, ἡ συ­νέ­νω­ση  τῶν  μι­κρῶν  προ­σπα­θει­ῶν  εἶ­ναι  ἐ­κεί­νη  ποὺ  δη­μι­ουρ­γεῖ  τὰ  με­γά­λα   καὶ

σπου­δαῖα κοι­νω­νι­κὰ καὶ πο­λι­τι­σμι­κὰ ἐ­πι­τεύγ­μα­τα. Εἶ­ναι βα­θύ­τα­το τὸ χρέ­ος τῶν ἐκ­παι­δευ­τι­κῶν, ὅ­λων τῶν βαθ­μί­δων, νὰ με­τα­φέ­ρουν τὴν ἀ­ναγ­καί­α πλη­ρο­φό­ρη­ση καὶ γνώ­ση στὶς το­πι­κὲς κοι­νω­νί­ες καὶ νὰ παί­ξουν τὸν ρό­λο τοῦ κα­τα­λύ­τη καὶ για­τί ὄ­χι τοῦ ἡ­γέ­τη ποὺ θὰ φέ­ρει τὶς πο­λυ­πό­θη­τες ἀλ­λα­γές.

Ὅ­ταν τὰ πα­ρα­πά­νω γρά­φον­ταν γιὰ πρώ­τη φο­ρὰ στὶς ἀρ­χὲς τῆς δε­κα­ε­τί­ας πολ­λοί μᾶς χα­ρα­κτή­ρι­ζαν γρα­φι­κούς, ἄλ­λοι ρο­μαν­τι­κοὺς καὶ ἄλ­λοι ὡς ὀ­πι­σθο­δρο­μι­κοὺς ποὺ ἀν­τι­μά­χον­ται τὸ και­νούρ­γιο καὶ θέ­λουν τὴν ἐ­πι­στρο­φὴ στὸ πα­ρελ­θόν. Οἱ ἐ­ξε­λί­ξεις μᾶς δι­καί­ω­σαν. Βλέ­που­με ὅ­μως πὼς ἀ­κό­μη καὶ τώ­ρα ὑ­πάρ­χει δι­σταγ­μὸς καὶ ἀ­προ­θυ­μί­α ἀ­νά­λη­ψης δρά­σε­ων. Ἐ­μεῖς θὰ τολ­μή­σου­με νὰ κά­νου­με ἀ­πὸ αὐ­τὸν ἐ­δῶ τὸν χῶ­ρο μί­α νέ­α πρό­τα­ση. Ἄ­με­σα ὑ­λο­ποι­ή­σι­μη. Οἱ κα­τὰ τό­πους Ἱ­ε­ρὲς Γυ­ναι­κεῖ­ες Μο­νὲς νὰ ἀ­να­λά­βουν τὸ ἔρ­γο τῆς με­τα­φο­ρᾶς χρή­σι­μων γνώ­σε­ων οἰ­κια­κῆς οἰ­κο­νο­μί­ας σὲ νέ­ους καὶ νέ­ες μέ­σα ἀ­πὸ τὴ λει­τουρ­γί­α τα­χύ­ρυθ­μων Σχο­λεί­ων με­τα­φο­ρᾶς πρα­κτι­κῶν γνώ­σε­ων (κη­που­ρι­κὴ, λα­χα­νο­κο­μί­α, ρα­πτι­κή, μα­γει­ρι­κή, πλέ­ξι­μο, τυ­ρο­κο­μί­α, κον­σερ­βο­ποί­η­ση, με­λισ­σο­κο­μί­α, καὶ πολ­λὰ ἄλ­λα), ἀ­νά­λο­γα μὲ τὴν ἐ­ξει­δί­κευ­ση καὶ τὶς δυ­να­τό­τη­τες τῆς κα­θε­μιᾶς. Ἕ­να τέ­τοι­ο Πα­νελ­λή­νιο δί­κτυ­ο θὰ εἶ­χε πολ­λὰ νὰ προ­σφέ­ρει στὴ με­τα­φο­ρὰ χρή­σι­μων γνώ­σε­ων ποὺ τὸ ση­με­ρι­νὸ Σχο­λεῖ­ο ἀ­πεμ­πό­λη­σε υἱ­ο­θε­τών­τας ἕ­να πε­ρι­ε­χό­με­νο ἀ­στι­κῆς ἐκ­παί­δευ­σης. Μί­ας ἐκ­παί­δευ­σης ποὺ μᾶς ἑ­τοι­μά­ζει, ὄ­χι γιὰ νὰ ἐ­πι­βι­ώ­σου­με ὡς ἐ­νή­λι­κες στὸν χῶ­ρο ὅ­που γεν­νη­θή­κα­με, ἀλ­λὰ μὲ γνώ­σεις κον­σέρ­βας νὰ ἑ­τοι­μα­στοῦ­με νὰ παί­ξου­με τὸν ρό­λο τοῦ ἄ­κρι­του κα­τα­να­λω­τῆ στὰ πο­λύ­βου­α, ἐ­νερ­γο­βό­ρα καὶ ἀ­να­σφα­λῆ ἀ­πὸ κά­θε ἄ­πο­ψη ἀ­στι­κὰ κέν­τρα.

*σ. Κα­θη­γη­τῆ Γε­ω­πο­νί­ας ΑΠΘ

  1. Πα­λιὰ τε­χνι­κὴ τῶν ἐμ­πό­ρων καὶ τῶν συ­νερ­γα­τῶν τους (με­σί­τες) ἀλ­λὰ πάν­τα ἀ­πο­τε­λε­σμα­τι­κή.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

nv-author-image

Θεόφιλος Παπαδόπουλος